Πόση είναι η μεσιτική αμοιβή για ενοικίαση
Ο νόμος λέει ότι η αμοιβή είναι «ελεύθερα διαπραγματεύσιμη» και δεν έχει κατώτατο όριο. Πρέπει όμως να γράφεται στη σύμβαση με τον μεσίτη, ως ποσό ή ως ποσοστό.1 Άρα δεν υπάρχει «νόμιμη» μεσιτική αμοιβή. Υπάρχει αυτή που υπέγραψες.
Στην πράξη τα γραφεία ζητούν συνήθως ένα από τα τρία:9
- Ένα ενοίκιο από τον ενοικιαστή.
- Ένα ενοίκιο από κάθε πλευρά, ενοικιαστή και ιδιοκτήτη.
- Μισό ενοίκιο από κάθε πλευρά, για κατοικία.
Σε όλες τις περιπτώσεις προστίθεται ΦΠΑ 24%, ο κανονικός συντελεστής.7 Δες πόσο κάνει:
| Ενοίκιο | Μισό ενοίκιο | Ένα ενοίκιο |
|---|---|---|
| 500 € | 310 € | 620 € |
| 600 € | 372 € | 744 € |
| 800 € | 496 € | 992 € |
| 1.000 € | 620 € | 1.240 € |
Αυτά είναι πέρα από την εγγύηση και το πρώτο ενοίκιο. Σε ενοίκιο 600 € με εγγύηση δύο ενοικίων, την ημέρα της υπογραφής χρειάζεσαι 1.800 €: το πρώτο ενοίκιο και την εγγύηση. Με αμοιβή ενός ενοικίου προσθέτεις 744 €, σύνολο 2.544 €.
Επειδή το ποσό είναι ελεύθερο, μπορείς να το συζητήσεις πριν υπογράψεις. Και αν η αμοιβή που συμφωνήθηκε είναι δυσανάλογα μεγάλη, το δικαστήριο μπορεί να τη μειώσει, αν το ζητήσει αυτός που την οφείλει.6
Ποιος πληρώνει τον μεσίτη: ο ενοικιαστής ή ο ιδιοκτήτης;
Πληρώνει όποιος έχει συμφωνήσει γραπτά την αμοιβή με τον μεσίτη. Γραπτά μετράει και ένα email ή ένα υπογεγραμμένο μήνυμα, όχι μόνο το έντυπο. Αν τον έχει αναλάβει μόνο ο ιδιοκτήτης και εσύ δεν έχεις συμφωνήσει γραπτά αμοιβή μαζί του, ο νόμος λέει ότι δεν είσαι υποχρεωμένος να του πληρώσεις, γιατί η σύμβαση μεσιτείας πρέπει να είναι γραπτή και να γράφει την αμοιβή.1 Κοίτα και το μισθωτήριο: αν γράφει ότι πληρώνεις εσύ τον μεσίτη, με την υπογραφή σου το συμφωνείς.
Ο μεσίτης μπορεί να πληρωθεί και από τις δύο πλευρές, αλλά μόνο αν η σύμβαση γράφει ρητά ότι μπορεί να ενεργεί και για την άλλη πλευρά. Αν δεν το γράφει και ο μεσίτης συμφώνησε και με τον ιδιοκτήτη, μπορείς να αρνηθείς να πληρώσεις ή να ζητήσεις πίσω ό,τι έδωσες.1 Επίσης πρέπει να σου πει πριν υπογράψεις αν έχει εντολή και από τον ιδιοκτήτη ή άλλο δικό του συμφέρον στη συμφωνία.3
Ένα σπίτι συχνά το διαφημίζουν πολλά γραφεία μαζί. Αν σου το έδειξαν γραφεία που συνεργάζονται, η αμοιβή οφείλεται μία φορά. Αν σου το έδειξαν διαδοχικά γραφεία στα οποία έδωσες ξεχωριστή εντολή, αμοιβή δικαιούται αυτό που σου το έδειξε πρώτο. Και στις δύο περιπτώσεις ο νόμος προβλέπει μία αμοιβή, όχι μία για κάθε γραφείο.1
Το έντυπο της υπόδειξης: τι υπογράφεις πριν την επίσκεψη
Πριν σου δείξει ένα σπίτι, ο μεσίτης σού δίνει συνήθως να υπογράψεις ένα έντυπο, το «δελτίο» ή την «εντολή υπόδειξης». Αυτό είναι η γραπτή σύμβαση μεσιτείας. Εκεί συμφωνείς την αμοιβή του.
Ο νόμος λέει τι πρέπει να γράφει:1
- 1Τα στοιχεία και τον ΑΦΜ και των δύο
Τα δικά σου και του μεσίτη, μαζί με τον αριθμό ΓΕΜΗ του μεσίτη.
- 2Ποιο σπίτι αφορά
Τη διεύθυνση ή τα στοιχεία του σπιτιού, και ότι πρόκειται για μίσθωση.
- 3Πόση είναι η αμοιβή
Ως ποσό ή ποσοστό. Ζήτα να γράφει καθαρά αν είναι με ή χωρίς ΦΠΑ.
- 4Αν ενεργεί και για τον ιδιοκτήτη
Πρέπει να το γράφει ρητά. Αν δεν το γράφει και ο μεσίτης συμφωνήσει και με τον ιδιοκτήτη, έχεις δικαίωμα να μην πληρώσεις ή να πάρεις πίσω ό,τι έδωσες.
Πρόσεξε και τη διάρκεια. Αν το έντυπο δεν γράφει άλλη, η σύμβαση ισχύει 12 μήνες, και παρατείνεται μόνο αν το δηλώσεις εσύ γραπτώς.1 Αν μέσα σε αυτό το διάστημα νοικιάσεις το σπίτι που σου έδειξε, ακόμα και απευθείας από τον ιδιοκτήτη, ο μεσίτης μπορεί να ζητήσει την αμοιβή του, γιατί βρήκες το σπίτι μέσω της δικής του υπόδειξης.5 Ο νόμος σε υποχρεώνει μάλιστα να του πεις ότι υπογράφεις μισθωτήριο, τουλάχιστον μία ημέρα πριν. Αλλιώς μπορεί να σου ζητήσει αποζημίωση για τη ζημιά που έπαθε.1
Αν έχεις ήδη βρει το σπίτι σε αγγελία του ιδιοκτήτη, μην υπογράψεις έντυπο υπόδειξης γι' αυτό. Μίλα απευθείας με τον ιδιοκτήτη και κράτα στιγμιότυπο της αγγελίας του με την ημερομηνία.
Κράτα φωτογραφία από ό,τι υπογράφεις. Αν κάτι δεν σου είναι ξεκάθαρο, μην υπογράψεις μέχρι να σου το εξηγήσει.
Πότε πληρώνεις τον μεσίτη
Ο μεσίτης δικαιούται την αμοιβή όταν υπογραφεί το μισθωτήριο, και μόνο αν το σπίτι το νοίκιασες εξαιτίας της δικής του υπόδειξης.5 Αν είδες το σπίτι και δεν το νοίκιασες, δεν χρωστάς αμοιβή. Για έξοδα, όπως μετακινήσεις ή αγγελίες, μπορεί να ζητήσει χρήματα μόνο αν το συμφωνήσατε.5
Γι' αυτό μην πληρώνεις τίποτα πριν την υπογραφή, ούτε «προκαταβολή» για να σου κρατήσει το σπίτι. Πλήρωσε με τραπεζική μεταφορά στον λογαριασμό του γραφείου, ζήτα απόδειξη ή τιμολόγιο και κράτα τα. Για όλα τα άλλα χρήματα που δίνεις στην ενοικίαση, δες τον οδηγό για τις απάτες.
Πώς ελέγχεις ότι είναι αληθινός μεσίτης
Για να δουλέψει κάποιος ως μεσίτης πρέπει να είναι γραμμένος στο επιμελητήριο και στο Γενικό Εμπορικό Μητρώο (ΓΕΜΗ).2 Όποιος δουλεύει ως μεσίτης χωρίς να είναι γραμμένος στο ΓΕΜΗ και χωρίς τις προϋποθέσεις του νόμου τιμωρείται ποινικά,4 και δεν είσαι υποχρεωμένος να του πληρώσεις αμοιβή.1
Ο έλεγχος θέλει ένα λεπτό. Πάρε τον αριθμό ΓΕΜΗ ή τον ΑΦΜ από το έντυπο και ψάξ' τον στη δημόσια αναζήτηση του ΓΕΜΗ.8 Αν δεν βρεις την επιχείρηση ή αν τα στοιχεία δεν ταιριάζουν, ρώτα γιατί πριν υπογράψεις.
Πώς νοικιάζεις σπίτι χωρίς μεσιτικά
Ο μόνος σίγουρος τρόπος να μην πληρώσεις μεσίτη είναι να νοικιάσεις απευθείας από τον ιδιοκτήτη. Μπορεί το ίδιο σπίτι να το έχει ανεβάσει και ο ιδιοκτήτης: ένα διαμέρισμα που καταγράψαμε το ανέβασε πρώτα ο ιδιώτης και μέσα σε 96 μέρες το ανέβασαν 29 μεσιτικά. Ψάξε πρώτα σε αγγελίες ιδιωτών, πριν κλείσεις επίσκεψη με γραφείο.
Στο Χωρίς Μεσίτη, σε κάθε αγγελία ο ιδιοκτήτης δηλώνει ότι το σπίτι είναι δικό του και ότι δεν είναι μεσίτης που έχει αναλάβει το σπίτι. Κλείνεις επίσκεψη με ένα πάτημα και δεν πληρώνεις προμήθεια, ούτε εσύ ούτε εκείνος. Χωρίς μεσίτη, τους ελέγχους τούς κάνεις εσύ. Ο οδηγός για τις απάτες σού δείχνει πώς, σε δέκα λεπτά.
Ερωτήσεις
Πόσα παίρνει ο μεσίτης για ενοικίαση;
Κανένας νόμος δεν ορίζει το ποσό. Είναι ό,τι γράφει η σύμβαση που υπέγραψες με τον μεσίτη. Στην πράξη τα γραφεία ζητούν από μισό έως ένα ενοίκιο, συν 24% ΦΠΑ. Σε ενοίκιο 600 €, ένα ενοίκιο με ΦΠΑ κάνει 744 €.
Ποιος πληρώνει τον μεσίτη στην ενοικίαση σπιτιού;
Όποιος έχει συμφωνήσει γραπτά την αμοιβή μαζί του, με έντυπο, email ή μήνυμα. Μπορεί να είναι ο ενοικιαστής, ο ιδιοκτήτης ή και οι δύο, αν η σύμβαση γράφει ρητά ότι ο μεσίτης ενεργεί και για τις δύο πλευρές.
Υπάρχει νόμιμη μεσιτική αμοιβή για ενοικίαση;
Όχι. Ο νόμος λέει ότι η αμοιβή είναι ελεύθερα διαπραγματεύσιμη και δεν έχει κατώτατο όριο. Πρέπει όμως να γράφεται στη σύμβαση, ως ποσό ή ποσοστό. Αν είναι δυσανάλογα μεγάλη, το δικαστήριο μπορεί να τη μειώσει.
Η μεσιτική αμοιβή έχει ΦΠΑ;
Ναι. Ο κανονικός συντελεστής ΦΠΑ είναι 24% και τα γραφεία τον προσθέτουν στην αμοιβή. Ρώτα πριν υπογράψεις αν το ποσό που σου λένε είναι με ή χωρίς ΦΠΑ.
Αν δεν νοικιάσω το σπίτι που μου έδειξε ο μεσίτης, χρωστάω κάτι;
Όχι αμοιβή. Ο μεσίτης πληρώνεται μόνο αν το μισθωτήριο υπογραφεί εξαιτίας της δικής του υπόδειξης. Έξοδα δικαιούται μόνο αν το συμφωνήσατε.
Πηγές
- Ν. 4072/2012, άρθρο 200: γραπτή σύμβαση και τι γράφει (παρ. 1–2), διάρκεια 12 μηνών (παρ. 3), πότε οφείλεται η αμοιβή και πολλά γραφεία (παρ. 5), μεσίτης και για τις δύο πλευρές (παρ. 7), καμία υποχρέωση χωρίς τις προϋποθέσεις (παρ. 9), ενημέρωση μία ημέρα πριν (παρ. 10).
- Ν. 4072/2012, άρθρο 198: εγγραφή στο επιμελητήριο και στο ΓΕΜΗ.
- Ν. 4072/2012, άρθρο 201: υποχρέωση ενημέρωσης για διπλή εντολή ή άλλο συμφέρον.
- Ν. 4072/2012, άρθρο 202: ποινές για άσκηση του επαγγέλματος χωρίς τις προϋποθέσεις.
- Αστικός Κώδικας, άρθρο 703: η αμοιβή οφείλεται μόνο αν η σύμβαση καταρτιστεί ως συνέπεια της μεσολάβησης ή υπόδειξης· έξοδα μόνο αν συμφωνήθηκαν.
- Αστικός Κώδικας, άρθρο 707: μείωση υπέρμετρης αμοιβής από το δικαστήριο.
- Κώδικας ΦΠΑ (ν. 2859/2000), άρθρο 21: κανονικός συντελεστής 24%.
- ΓΕΜΗ, Υπηρεσίες Δημοσιότητας: αναζήτηση επιχείρησης με επωνυμία, ΑΦΜ ή αριθμό ΓΕΜΗ.
- Τι ζητούν τα γραφεία στην πράξη, όπως το γράφουν τα ίδια: ένα ενοίκιο από τον ενοικιαστή, ένα ενοίκιο από κάθε πλευρά, μισό ενοίκιο από κάθε πλευρά για κατοικία. Δεν βρήκαμε επίσημη έρευνα για το τι πληρώνουν πραγματικά οι ενοικιαστές.
Γενική ενημέρωση, όχι νομική συμβουλή. Για τη δική σου περίπτωση μίλα με δικηγόρο. Τελευταίος έλεγχος: 25.10.2026.